Het buitengewone in het gewone zien, horen en voelen.

 
dancing coyote.PNG
 

Ik ken een verhaal over een Coyote -heerlijk verteld door Clarissa Pinkola Estés- dat me keer op keer doet lachen en opnieuw laat voelen wat leven is. Het verhaal herinnert me aan de levenskracht in alle dingen. Het is één van die verhalen die mijn vlammetje gegarandeerd doet opflakkeren. Coyote is in het verhaal -en in vele andere Noord Amerikaanse Indianen verhalen-  een grappenmaker, iemand die misleiding en humor gebruikt om te rebelleren tegen sociale conventies. Hij is een figuur die verre van perfect is: hij heeft allerlei gebreken en gekke trekjes. Hij houdt enorm van dansen, het is voor hem één van de manieren waarop hij de vreugde van creativiteit in zijn lichaam kan beleven. Het verhaal zelf heet "Coyote learns to dance" en het gaat als volgt: 

Coyote is wat aangeschoten -hij is zo iemand die altijd wordt aangetrokken door plaatsen waar veel mensen zijn, waar veel wordt gedronken, waar muziek is en waar veel wordt gelachen- en is op weg naar huis. Hij hoort een kar aankomen en luistert naar het geluid die de houten wielen maken: ze gaan rond en rond in een slepend en krakend ritme: 'krrr tsjjj krrr tsjjj krrr tsjjj...' Coyote heft zijn benen op, beweegt zich op het ritme van de wielen en begint te dansen. De andere mensen op de weg kijken en lachen met hem: "Kijk naar Coyote, er is geen muziek en hij is zomaar aan het dansen!". Maar Coyote hoort wel muziek. 

Verder wandelend langs de weg hoort Coyote opeens boomtakken die tegen elkaar wrijven in de wind: 'hasjoe oe oe hasjoe oe oe' en hij begint opnieuw te dansen. Hij is zo verrukt door het ritme en geeft zich over aan een zwiepende dans. De mensen die hem zien lachen opnieuw met hem: "Hahaa! Kijk naar Coyote, wat een onnozelaar, hij danst zomaar uit het niets. Wat is er mis met hem, hij is precies gek?" Maar Coyote hoort de muziek in alles.

De nacht valt, het is ondertussen erg donker geworden en hij vervolgt zijn weg. Op een bepaald moment ziet hij wat verder van de weg af een hele groep mensen samen dansen. Ze dansen op en neer, van links naar rechts, van rechts naar links en ze bewegen zich in cirkels. Coyote is zo opgewonden, loopt van de weg af en voegt zich bij de groep. Iedereen danst op een liedje dat klinkt als 'hakketsjiekehaaa hakketsjiekehaaa hakketsjiekehaaa...' Coyote is zo blij met dit alles en hij danst en danst en danst totdat hij niet meer kan rechtstaan. Hij legt zich neer in het midden van de danscirkel en valt in slaap.

De volgende ochtend zien de mensen hem liggen en ze lachen hem opnieuw uit: "Kijk naar Coyote, hij ligt in het midden van het maisveld waar vorige nacht de windstorm was. Hahaha! Hij viel er gewoon in slaap, wat een gek iemand is hij toch!" Coyote keek op en zei: "Jullie weten niets van de ziel van het mais. Het zijn allemaal dansers. We dansten de hele nacht door."

Een verhaal over het horen, zien en voelen van de essentie van dingen. Coyote mag dan misschien voor velen een vreemde eend zijn; hij heeft wel een groot bewustzijn van de natuur. Hij ziet wat anderen niet (meer) zien, hoort wat velen niet (meer) horen en het doet hem dansen. Coyote wil zijn lichaam bewegen -op een vrije en expressieve wijze- om vreugde te voelen. Deze geluiden en bewegingen in de natuur waarnemen en beleven is pure creativiteit. Dit IS de creatieve natuur: het ziet, voelt en merkt dingen op die de meesten niet meer zien door in een vaste dagelijkse routine te zitten. Deze creatieve natuur gaat over een bewustzijn en (fijn)gevoelige ontvankelijkheid die we dreigen kwijt te spelen door enkel in de wereld van onze cultuur te leven. We vergeten soms dat we in essentie afgestemd zijn op de natuur: als de natuur beweegt, wil er iets in ons ook bewegen. Als er iets in de natuur kapot gaat dan breekt er ook iets in ons, als de natuur straalt dan straalt er ook iets in ons. Iets in ons resoneert met de creatieve natuur.

Dit verhaal gaat over wakker zijn en hoe je van hieruit een steeds grotere toegang en contact ontwikkelt met een enorm potentieel aan creativiteit.                                                                                                                                                                                              Kijk jij 's morgens bewust naar de wereld die wakker wordt? Kijk je naar de zonsopgang, deer eerste lichtstralen? Hoor je die vroege vogels zingen? De bloemen die heel traag openen en wakker worden? Het zacht tikken van de regendruppels op de bladeren van een boom of struik?Wat ben je -samen met zoveel anderen- 's morgens aan het doen? Vaak lijkt het op het volgende: we halen we onze kinderen op een niet al te zachte manier uit bed, geven hen de boodschap snel hun kleren aan te doen, manen hen aan om toch voort te eten,..., hup hup, schoenen aan!  Waar zijn die boekentassen nu weer? Kom, snel anders zijn we te laat...  Wie danst nog met Coyote 's morgens?

Is het de bedoeling in dit leven dat we zo afgesneden zijn van de dagelijkse creatieve kracht, de natuur, het grotere verhaal?

We hoeven uiteraard niet elke morgen een zonsopgang te zien. En ja, de kinderen moeten naar school. En ja, mama en papa moeten werken want we zijn engagementen aangegaan en we moeten deze waarmaken. Maar we moeten ook onze verbintenis met de creatieve natuur waarmaken en bewust uit inertie en routine stappen. Dan zien, horen en voelen we opnieuw (meer) het buitengewone in het gewone.

"The voyage of discovery is not in seeking new landscapes but in having new eyes" -Marcel Proust-

Mijn intentie voor 2018? Bij aanvang van de dag mij open stellen voor het buitengewone in het gewone. En als het even kan een dansje doen met Coyote.

 

The beauty of imperfection & the beast of perfection

verf_speelgoedpistool.JPG

Perfectionisme wil zooo graag alles weten, kunnen, afwegen, controleren,... voor het aan iets begint. Het wil geen ongelukje, aarzeling, vlekje of gelijk welke onvolkomenheid laten ontsnappen uit de donkere hoek van onzekerheid en schaamte. Stel je voor dat het in het licht komt waar het zichtbaar wordt voor de buitenwereld!                                                                                                'Perfect is the enemy of done' hoorde ik onlangs iemand zeggen. Ja, perfectionisme houdt ons al te vaak tegen om dingen te doen want het is nooit goed, mooi, intelligent, kunstig, diepgaand, ...genoeg. Zo eist perfectionisme dat we onze talenten, nieuwe ideeën, verlangens en andere schatten snel weer wegstoppen. 

'Ja maar, perfectionisme wil gewoon de lat hoog leggen zo dat je een geweldig resultaat bekomt", hoor ik sommigen zeggen. Inderdaad, perfectionisme wil voor een geweldig resultaat gaan omdat minder dan geweldig misschien wel afkeurende blikken zou kunnen teweegbrengen. Perfectionisme  is bang -zooo bang- om afgewezen te worden. Perfectionisme is -met de woorden van Elizabeth Gilbert: "een haute couture versie van angst. Perfectionisme is angst op hoge hakken met een nertsmantel aan: het doet zich voor als heel speciaal en elegant maar is in werkelijkheid doodsbang. Onder het glanslaagje zit een diepe existentiële angst die telkens maar weer zegt: 'ik ben niet goed genoeg en ik zal nooit goed genoeg zijn' ". 

Deze hoge eisen geven ons op een bepaalde manier veiligheid want hierdoor kunnen we niet naar buiten komen met ons werk zolang het nog vatbaar is voor kritiek.  Zo stellen we ons werk uit -want niets is ooit helemaal vrij van kritiek- en blijven we ter plaatse staan. Zo kan niemand de imperfectie zien. En dat voelt veilig. Niemand kan ons afwijzen. Geen pijn.

Perfectionisme wil ons beschermen tegen de mogelijke pijn van afwijzing maar het beschermt ons niet écht, want we voorkomen dan misschien wel een gevoel van afwijzing door anderen maar door telkens weer ideeën, projecten, verlangens, talenten,... weg te stoppen wijzen onszelf af. Perfectionisme is niet duurzaam: op langere termijn brengt het wegstoppen van je creativiteit on-welzijn met zich mee. Creativiteit vraagt om expressie en in de wereld zetten. Zoals ik in mijn blogartikel "creativity is a fragrance of real health" al schreef: het is alsof we dammen bouwen in onze eigen creatieve stroom: water hoopt op. Maar ook vuil en ballast kan dan niet weg en stapelt zich op.

 
Knipsel_unusedcreativity_bbrown.PNG
 

Het contradictorische aan perfectionisme is dat het luid staat te roepen: nog meer! nog beter! nog sneller! maar hierdoor staat perfectionisme tegelijkertijd in z'n eigen weg. Perfectionisme is een wegversperring: het blokkeert de weg naar meer flow en voldoening gevende realisatie van projecten, verlangens en werk. Perfectionisme vraagt steeds meer en beter maar het houdt je in essentie klein.

Hoe kan je nu het beest van de perfectie ontwapenen? Die innerlijke strenge criticus zal er altijd wel zijn, het is zijn taak om je -innerlijk kwetsbaar kind- te beschermen tegen mogelijke pijn maar je doet er goed aan te beseffen dat het de gedachten van je innerlijke criticus zijn en niet jouw gedachten. Kritiek kan je tot je nemen als het waardevol is: wanneer je met andere woorden het gevoel hebt je dat het je werk beter kan maken. Merk je daarentegen dat kritiek je klein maakt dan leg je het naast je neer. Als je strenge criticus je weer eens komt vertellen dat je het niet goed doet dan kan je hem van antwoord dienen: "Interesting if true but so what?" En dan doe je ewoon verder met wat je bezig was. Perfectionisme heeft z'n mening maar het is ook maar één mening. Plaats naast je innerlijke criticus een andere stem, bijvoorbeeld de stem van je speelse -imperfecte- kind.

Merk eens op hoe je geniet van de 'foutjes', de ontroerende, grappige en pure onvolmaaktheden van een kind; merk op hoe intens het je blij kan maken. Wat als je dit stuk ook voor jezelf kan laten spreken? Wat als je jezelf ook meer zou kunnen toestaan om heerlijk imperfect te zijn en volop te genieten? Hoe meer je speelsheid (terug) kan toelaten hoe meer perfectionisme kan verzachten. That's how we disarm the beast: by putting the beauty of playfull imperfection next to it.

Zo laat je de druk van origineel en perfect zijn meer en meer los en kan je je focussen op authentiek zijn. Echt zijn. En leer je genieten van de beweging die ontstaat door heerlijk imperfect te zijn. Je niets aantrekken van critici binnen en buiten jezelf proeft als vrijheid: eens de smaak te pakken wil je niet meer zonder. 

En laat ons nu eerlijk zijn, is perfectionisme niet behoorlijk vermoeiend en uitzichtloos? 

Salvador Dali knikt hier vol overtuiging 'ja' op.

 

 
Knipsel_perfection_dali.PNG
 

So, let's play and create more wellbeing.

"Creativity is a fragrance of real health"

 
 

De toestand van je creativiteit hangt direct samen met je gevoel van welzijn. Wanneer je je goed in je vel voelt dan vloeit je creativiteit als vanzelf: er ontstaat een drang om te creëren waaraan je spontaan toegeeft. Je drukt je verlangens, dromen, ideeën en gevoelens uit en dat geeft vervulling. Je straalt dan als het ware creativiteit uit, als 'a fragrance' hangt het rondom je.                                                                                   

Wanneer ik spreek over creativiteit als iets natuurlijks -iets wat we allen bezitten- dan zie ik mensen vaak nog hun wenkbrauwen fronzen: "hmm maar ik ben niet écht creatief hoor". Rond creativiteit hangen nog steeds allerlei verwachtingen: een creatie dient groots en kunstig te zijn -op z'n minst oogstrelend- of het moet een bepaalde boodschap of statement in zich dragen. Het moet een 'waw!' effect teweegbrengen bij het publiek. Dat is één aspect: welke interactie brengt de creatie teweeg bij het publiek? Maar er is nog een ander en belangrijk aspect: tekenen, schilderen, boetseren, planten, vertellen, dansen, zingen,... omwille van de pure expressie en ontlading. Het is via deze expressie dat dingen zich aan jou ontvouwen: nieuwe inzichten, gewaarwordingen, gevoelens en bewustzijn tonen zich waardoor er verandering en transformatie kan komen. Creëren is een natuurlijk en gezond makend medicijn dat in ieders bereik ligt.                                                                                                                                               Niet iedereen heeft de behoefte om zijn creaties in interactie te brengen met een (groot) publiek maar iedereen heeft de behoefte om te creëren omwille van het creëren zelf en de energie en vreugde die het brengt.                                                            

Het ontladingsaspect van creativiteit is essentieel: we nemen veel in ons op; gedachten, indrukken, ervaringen, energieën en gevoelens van jezelf en van anderen,... Al deze input dient verwerkt te worden anders word je onwel, onrustig of zelfs ziek. Ons lichaam en onze geest dienen gezuiverd en opgekuist te worden zodat we weer ruimte ervaren in onszelf. Zo duikt opnieuw de noodzaak van het creëren op: om onszelf gezond te houden geven we een vorm/expressie aan wat we binnenin allemaal verzamelen en opstapelen. Doen we dit niet dan geraken we verstopt. Als we geen vorm naar buiten brengen -en blijven hangen in dromen, wensen en gedachten alleen- dan blokkeren we onszelf. Het is alsof we dammen bouwen in onze eigen creatieve stroom: water hoopt op. Maar ook vuil en ballast kan dan niet weg en stapelt zich op. Een rivier wil -net als creativiteit- natuurlijk, krachtig en vrij kunnen stromen. 

Zo wordt duidelijk dat een natuurlijk vloeiende creativiteit zowel een doel is om te bereiken (stromende creativiteit=welzijn) als een weg om te bewandelen richting welzijn.

Dus: neem je penseel of potlood op, zet muziek aan en beweeg, dans en zing, plant die zaadjes en bloemen, vertel je verhalen, schrijf je inzicht neer,... en laat een parfum van creativiteit rondom je ontstaan.

 

 
she moves her way.JPG
 

Genieten, de primaire oriëntatie van het leven.

 
Knipsel_replenish.JPG

Enkele dagen terug zei een vriendin tegen mij: "Hard werken maakt het leven zo...hard". Herkenbaar?
Hard je best doen op je job, hard je best doen voor je kinderen, voor je partner, hard je best doen om je geliefd te voelen, hard je best doen om gezien te worden,...hoor je al dat moeten hierin? Terwijl, je best doen goed genoeg is. "Ja natuurlijk dat weet ik wel", denk je dan. En daar blijft het vaak bij. 

Stel je nu eens voor dat je je best doet om... te genieten. Hoe zou dat voelen? Is dat hetzelfde als je best doen voor je werk? Genieten. Puur genieten. Proef het eens. Waar geniet jij van? Wellicht komt er al snel iets in je op. Of misschien ben je het een beetje vergeten en moet je er even naar zoeken? Welke plaats heeft genieten in je leven? Is het rijkelijk aanwezig? Of enkel voorbehouden voor "pas als...dan..."? Pas als ik klaar ben met deze taak dan zal ik genieten. Pas als ik dit heb bereikt dan zal ik me goed voelen en kunnen genieten. Pas als ik die promotie heb dan zal ik ontspannen. Pas als ik dit op orde heb dan... Genieten komt vaak onderaan ons lijstje te staan, des te meer wanneer we het druk hebben met al onze verplichtingen. Soms hebben we geleerd dat genieten 'slecht' is: het is niet deugdzaam. Werken en presteren wel. Genieten is dan een extra, een verwennerij voor wanneer we eens tijd hebben.

Terwijl het leven in eerste instantie gericht is op genieten, zoals Alexander Lowen -mede grondlegger van de Bio-energetica- hieronder vertelt.

De primaire oriëntatie van het leven is gericht op genieten en van pijn afgewend. Dit is een biologische oriëntatie omdat op een lichamelijk niveau het genieten het leven en welzijn van het organisme bevordert.
— Alexander Lowen

Genieten is -zeker in onze hectische maatschappij- zo essentieel omdat het stress opheft, je ontspant en verkwikt. Vaak gaan we net besparen op plezier en genieten wanneer we het druk hebben. Maar tijdens deze periodes mag je net het omgekeerde doen: hoe drukker je het hebt, hoe meer genieten en plezier je mag inbouwen. Je lichaam voelt zich goed en laadt zich op en het drukke -binnenin en van buitenaf- zal verminderen. Hoe meer je ten volle geniet, hoe meer je uiteindelijk zal bereiken. I promise :-) Genieten is iets wat we dagelijks mogen en kunnen ervaren. 

Terwijl ik het thema aan het besnuffelen was, ontdekte ik het volgende tekstje:

Je bent hier om te genieten om voldoening

en bevrediging te vinden

geniet waar je maar kan

hoe je maar kan, tot in je vezels.

Genot maakt je wellustig

laat je ogen twinkelen

en stimuleert je levenskracht

de luister van leven schuilt in genot

Je gaat enooooorm genieten!

- Amy Marashinsky-

 

 
 
 

'Radical selfcare': jezelf toestemming geven.

 
 

Gisteren hoorde ik iemand het woord “radical selfcare” in de mond nemen; het deed iets met me, ik voelde het in mijn lijf, het raakte een gevoelig plekje. En toen -plop- kwam er al snel een gedachte zich opdringen: “Radical? Dat is nogal…radicaal. Extremen zijn meestal niet gezond". Maar toch bleef het woord hangen en ik zocht naar synoniemen voor radicaal: gegrond, vergaand, totaal, volkomen en ingrijpend. Ik proefde de woorden en voelde een verlangen in mij omhoog borrelen: gegronde zelfzorg met een ingrijpend effect op mijn leven. Ja… dat voelt kloppen, daar heb ik behoefte aan.

Ik ben uiteraard niet de enige met deze behoefte. Tijdens het geven van een workshop rond zelfzorg valt het me telkens op hoe weinig (adem)ruimte mensen ervaren. Hoe mensen zich hierin gevangen weten en geen sleutel vinden om de deur te openen. De sleutel ligt nochtans in onszelf; je kan ze steeds opnemen en de deur naar lucht, vrijheid en ruimte openen. Je hoeft het jezelf alleen maar toe te staan. En daar knelt het vaak: het gevoel recht te hebben op eigen ruimte -zoveel als je nodig hebt om je goed in je vel te voelen-  ontbreekt. Jouw behoefte aan tijd en ruimte als evenwaardig zien en voelen naast de behoeftes van anderen. Dat is vaak moeilijk: een beetje tijd nemen voor jezelf af en toe kan wel maar meer is...egoïstisch?

 
 

Deze oorzaak is er één die ik vaak zie terugkomen bij mensen. Ja, er zijn nog andere factoren die meespelen: vaak ben je zo druk bezig dat je er gewoon niet aan denkt om te pauzeren en even stil te zijn. Je loopt jezelf voorbij en voelt niet eens dat je over je grens gaat. Of je wil er niet aan denken. Want je vindt het misschien wel moeilijk om datgene waarmee je mee bezig bent uit handen te geven. Of je wil liever niet geconfronteerd worden met jezelf want dan start het piekeren, het denken,… je wil misschien niet geconfronteerd worden met keuzes die liggen te wachten. Alleen zijn met jezelf is dan iets wat je wil vermijden: als je uit jouw rollen -collega, moeder, vader, vriendin, zus, broer, partner, dochter, enzovoorts– stapt, wie blijft er dan nog over? Wie ben ik ook alweer los van die rollen?  

Deze zaken spelen soms -of vaak - mee maar één van de belangrijkste onderliggende oorzaken waarom je te weinig voor jezelf kiest is je behoefte niet willen erkennen en jezelf niet waardevol genoeg vinden om je behoefte aan zelfzorg vervuld te zien. Soms is er een stemmetje in of rondom ons die zegt: “je bent zwak”, als je niet mee springt op de hogesnelheidstrein.

Nochtans, tijd en ruimte voor jezelf nemen helpt net om je leven en je werk beter te doen stromen. Alleen zijn met jezelf doet je weer voelen wie je in essentie bent, het maakt zaken helder en duidelijk en het helpt je focussen op wat je werkelijk wil in dit leven.

En als ik dan naar het einde van een workshop toe zie dat sommigen zichzelf met kleine stapjes (opnieuw) toestemming geven om -naar behoefte- te mogen rusten en opladen, ontstaat er een geheel andere -krachtige- energie. Ogen fonkelen en er wordt meer geademd. Elk stapje dat hierna zal gezet worden, zal radicaler en meer gegrond zijn én een meer ingrijpend effect hebben op je dagelijkse leven.

‘Radical selfcare’? I’m in. En ik wens het jou ook toe: iedereen heeft recht op rust, vernieuwing, voeding en vrijheid.